Περί Δημοσιογραφίας, 2010, δοκίμιο, Πεδίο

Δυο λόγια για το βιβλίοΕίπαν- έγραψανΔείγμα γραφής

Αιτία ύπαρξης αυτού του βιβλίου, ήταν η πρόθεσή μου να υπάρχουν σε έντυπη μορφή οι παραδόσεις μαθημάτων που έκανα επί σειρά ετών, σε υποψήφιους δημοσιογράφους, στους αυριανούς χειριστές των ΜΜΕ, σε αυτούς τους οποίους πρέπει να οπλίσουμε με  γνώσεις και αρχές, ώστε να υπηρετήσουν  με τον καλύτερο δυνατό τρόπο το λειτούργημα της δημοσιογραφίας, δηλαδή την Ελευθερία, τη Δημοκρατία και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα.

Τα κείμενα προέρχονται από απομαγνητοφωνήσεις δεκάδων ωρών μαθημάτων μου, τα οποία επεξεργάστηκα και ακολούθως πρόσθεσα πολλά στοιχεία στατιστικά και άλλα.

Η έκδοση αυτή συμπίπτει με μια νεοφανή ως προς τη σύστασή της κρίση του  χώρου της Ενημέρωσης. Μιας κρίσης επιβεβαιωμένης από μια σειρά αδιαμφισβήτητων ενδείξεων, οι οποίες οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η επόμενη μέρα δεν θα μοιάζει σε τίποτα με τις προηγούμενες. Δεν θα μοιάζει σε ό,τι έχει σχέση με την έκταση και τον τρόπο διάχυσης της είδησης, της πληροφορίας, καθώς και με το μοντέλο παραγωγής και οικονομικής εκμετάλλευσης αυτού του υψηλής αξίας προϊόντος , δηλαδή της είδησης. Ακόμη, η επόμενη ημέρα θα διαφέρει και αναφορικά με τις συνθήκες εργασίας των ανθρώπων του Τύπου, ιδίως δημοσιογράφων, τεχνικών κλπ.

Το παρόν βιβλίο «Περί Δημοσιογραφίας» απευθύνεται στον αναγνώστη, ο οποίος θέλει να γνωρίσει εκ των ένδον τον κόσμο των Μαζικών Μέσων Ενημέρωσης (ΜΜΕ) και τη λειτουργία του, καθώς και τα του δημοσιογραφικού επαγγέλματος.

Κυρίως, όμως, η έκδοση αυτή φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα βασικό εργαλείο γνώσης για τους σπουδαστές δημοσιογραφίας και όσους επιθυμούν να ασκήσουν το επάγγελμα  του δημοσιογράφου.

Το «Περί Δημοσιογραφίας» προσδοκά να έχει τα αναγκαία εύρος, πολυμέρεια και  κριτική θεώρηση, ώστε να καλύψει ένα σημαντικό κενό στη σχετική με τον Τύπο και τη λειτουργία του βιβλιογραφία. Στόχος του βιβλίου είναι να αποτελέσει το βασικό καμβά γνώσεων για κάθε σκεπτόμενο πολίτη, ο οποίος είναι δέκτης των πολυπληθών μηνυμάτων που διαχέονται καθημερινά από τα ΜΜΕ.

Η πολυετής άσκηση του δημοσιογραφικού επαγγέλματος από τον συγγραφέα, σε όλων των ειδών τα ΜΜΕ (εφημερίδες, περιοδικά, ραδιόφωνο, τηλεόραση), σε διάφορα ρεπορτάζ και σε επιτελικές θέσεις, καθώς και η διδακτική του εμπειρία, εγγυώνται ένα ευρύ γνωστικό πεδίο σε σχέση με το διαπραγματευόμενο θέμα, ωφέλιμο σε κάθε ενδιαφερόμενο για το δημοσιογραφικό επάγγελμα και τη λειτουργία του Τύπου γενικότερα.

Με την αισιόδοξη σκέψη ότι οι αυριανοί δημοσιογράφοι θα κάνουν ένα βήμα μπροστά από τους προκατόχους τους, υπηρετώντας τον άνθρωπο και την αλήθεια, αδιαφορώντας για τις διαβρωτικές σειρήνες της εύκολης ζωής, η έκδοση αυτή προσδοκά να συνεισφέρει στην γνωριμία με το αντικείμενο της δημοσιογραφίας, της τόσο παρεξηγημένης στις μέρες μας και δυστυχώς συχνά όχι άδικα.

Η δημοσιογραφία είναι η απεικόνιση της ζωής στις διάφορες εκφάνσεις της και έχει πάντοτε ως αντικείμενο τον άνθρωπο. Με αυτόν ασχολείται και υπηρετεί τις ανθρώπινες αξίες. Η δημοσιογραφία συντελεί στην ενημέρωση του πολίτη για κάθε θέμα που αφορά στη ζωή του (οικονομία, πολιτική, πολιτισμός κλπ). Προβάλλει απόψεις ειδικών και ανθρώπων του πνεύματος, αναβαθμίζοντας έτσι το μορφωτικό – πολιτιστικό επίπεδο των πολιτών. Ασκεί συνεχή κριτική στην κάθε λογής εξουσία (πολιτική, τοπική, συνδικαλιστική, οικονομική κ.ά.), προστατεύοντας έτσι την εύρυθμη λειτουργία της Δημοκρατίας, της Ισονομίας και της Δικαιοσύνης…

…Κατά πλειοψηφία, οι παραδοσιακοί εκδότες έδωσαν τη θέση τους σε επιχειρηματίες οι οποίοι συναλλάσσονται, εμφανώς ή μέσω παρένθετων φυσικών ή νομικών προσώπων, με το Δημόσιο και χρησιμοποιούν τα ιδιόκτητα ή μετοχικά ελεγχόμενα ΜΜΕ ως μοχλό πίεσης για την ανάληψη προμηθειών ή έργων του Δημοσίου. Η επιχειρηματική συμπεριφορά του συνόλου των σημερινών εκδοτών, εκτός κάποιων εξαιρέσεων, υποδηλώνει ότι χρησιμοποιούν τα έντυπά που εκδίδουν είτε ως μέσα άσκησης επιχειρηματικής πίεσης, είτε ως αντικείμενα κερδοσκοπίας. Είναι για αυτούς εμπορευματικά αγαθά, τα οποία πρέπει να φέρουν το συντομότερο δυνατόν τα υψηλότερα κέρδη. Συνέπεια αυτού είναι να έχει υποτιμηθεί η πολυδιάστατη λειτουργία του Τύπου και η προσφορά του στην ενημέρωση, στη διαμόρφωση αισθητικών προτύπων, πολιτικής σκέψης, παραγωγής πολιτικής, προαγωγής της κοινωνίας και της οικονομίας…

…Πέραν όλων όσων προαναφέρονται, τα ελληνικά ΜΜΕ στο σύνολό τους – εκτός επαναλαμβάνω δυστυχώς ελαχίστων εξαιρέσεων – προσφέρουν στους πολίτες ένα προϊόν χαμηλής ποιότητας. Αγνοούν τις πραγματικές ανάγκες των πολιτών (ανεργία, ακρίβεια, Παιδεία, Υγεία κλπ). Προβάλλουν έναν εξωπραγματικό κόσμο, πασαλειμμένο χρυσόσκονη και ανόητες «ειδήσεις» για περιφερόμενους θαμώνες κοσμικών σαλονιών. Παράλληλα, κατασκευάζουν πλασματικές ανάγκες, οι οποίες οδηγούν τους Έλληνες καταναλωτές στην υποθήκευση της ζωής τους, μέσω πιστωτικών καρτών και δανείων χωρίς σκέψη, λογική, προοπτική. Όταν οι πολίτες βομβαρδίζονται καθημερινά από καταιγισμό μηνυμάτων ισχυρής επιρροής, ίσως είναι αναμενόμενο να αμβλυνθούν αντιδράσεις και η χειραγώγηση των μαζών να είναι ευκολότερη. Η μετάλλαξη ολόκληρων λαών μέσα από συντονισμένη προπαγάνδα έχει καταγραφεί άλλωστε και ιστορικά, με καταστροφικά για την ανθρωπότητα αποτελέσματα…

…Η κρίση του Τύπου στην Ελλάδα διαπιστώνεται ταυτόχρονα με την οικονομική, κοινωνική, άρα και πολιτική κρίση, που σοβεί τα τελευταία χρόνια. Η εικόνα των πολιτικών κομμάτων, οι αντιδράσεις των πολιτών στις εκλογικές αναμετρήσεις, η συμπεριφορά των Ελλήνων ως καταναλωτών προσδίνουν το στίγμα μιας πραγματικότητας παραίτησης, απάθειας, δίψας για εύκολο πλουτισμό και αδιαφορίας για τον συνάνθρωπο. Θα έλεγε κάποιος ότι αναπτύσσεται ένα νέο μοντέλο ανθρώπου με κοινά χαρακτηριστικά σε ολόκληρο τον δυτικό λεγόμενο κόσμο…